{"id":195,"date":"2012-01-17T22:59:42","date_gmt":"2012-01-17T20:59:42","guid":{"rendered":"http:\/\/garbal.muzeumliteratury.pl\/?p=195"},"modified":"2012-01-17T23:09:41","modified_gmt":"2012-01-17T21:09:41","slug":"zwyczajne-losy-mieszkancow-korei-polnocnej","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/garbal.muzeumliteratury.pl\/?p=195","title":{"rendered":"Zwyczajne losy mieszka\u0144c\u00f3w Korei P\u00f3\u0142nocnej"},"content":{"rendered":"<p>Straszne pa\u0144stwo, w kt\u00f3rym nawet szkolny podr\u0119cznik matematyki uczy  nienawi\u015bci (&#8220;dziewczynka jest \u0142\u0105czniczk\u0105 naszych oddzia\u0142\u00f3w partyzanckich  walcz\u0105cych z okupantem japo\u0144skim. Meldunki przenosi w koszyku, kt\u00f3ry ma  pi\u0119\u0107 jab\u0142ek. Zatrzymuje j\u0105 japo\u0144ski \u017co\u0142nierz i kradnie jej z koszyka  dwa jab\u0142ka. Ile jab\u0142ek zosta\u0142o w koszyku?&#8221;, itd., por. s. 143) i  konieczno\u015bci uwielbienia (&#8220;o\u015bmiu ch\u0142opc\u00f3w i dziewi\u0119\u0107 dziewczynek \u015bpiewa  pie\u015bni na cze\u015b\u0107 Kim Ir Sena. Ile dzieci \u015bpiewa te pie\u015bni?&#8217;)&#8230;  &#8220;Indoktrynacja zaczyna si\u0119 ju\u017c w tygodniowych \u017c\u0142obkach, do przedszkoli  wprowadzono nauczanie ideologiczne&#8221;, pisze redaktor. Kim Ir Sen to autor  kilkunastu ksi\u0105\u017cek, podobnie Kim Dzongil. Przy nich Stalin czy Mat  Tse-tung to niemal ma\u0142om\u00f3wni libera\u0142owie. Wszechogarniaj\u0105ce opieku\u0144cze  pa\u0144stwo dba nawet o to, aby w stolicy, kiedy\u015b nazywanej w Polsce  Phenianem, dzi\u015b Pjongjangiem, mieszkali jedynie najzdrowsi i najbardziej  sprawdzeni politycznie obywatele. Co wi\u0119cej, zapewni im nawet  kilkunastopi\u0119trowe bloki, w kt\u00f3rych jest nawet miejsce na windy (samych  wind brak).<\/p>\n<p><!--more--><\/p>\n<p>Korea P\u00f3\u0142nocna. Skansen realnego komunizmu. Urzeczywistniony Orwell (biada tym, kt\u00f3rzy nie p\u0142acz\u0105 na pogrzebie Ukochanego Przyw\u00f3dcy!).<\/p>\n<p>Wydawnictwo &#8220;Czarne&#8221; ksi\u0105\u017ck\u0119 o Korei P\u00f3\u0142nocnej wyda\u0142o jeszcze przed \u015bmierci\u0105 Kim Dzongila, ale opis zachowa\u0144 ludzi podczas pogrzebu Kim Ir Sena pokazuje, \u017ce w tym totalitarnym pa\u0144stwie czas si\u0119 zatrzyma\u0142.To opowie\u015bci uciekinier\u00f3w, plastycznie przedstawione przez autork\u0119 &#8211; ich losy bowiem si\u0119 ze sob\u0105 splataj\u0105. Dla wi\u0119kszej sp\u00f3jno\u015bci i wiarygodno\u015bci autorka bowiem przedstawia historie ludzi z jednego tylko z miejsc w Korei P\u00f3\u0142nocnej, z jednego z wi\u0119kszych miast &#8211; Chongjinu niedaleko p\u00f3\u0142nocnej granicy.<\/p>\n<p>Jeden z bohater\u00f3w u\u015bwiadomi\u0142 sobie, \u017ce jego przysz\u0142o\u015b\u0107 zale\u017ca\u0142a od tego, czy uda mu si\u0119 zap\u0142aka\u0107. Inna bohaterka, Mi-ran, przedszkolanka, obserwowa\u0142a z niepokojem pi\u0119cioletni\u0105 dziewczynk\u0119 zanosz\u0105c\u0105 si\u0119 od p\u0142aczu &#8211; boj\u0105c si\u0119 o ni\u0105. Tymczasem ma\u0142a us\u0142ysza\u0142a od mamy, \u017ce je\u017celi nie zap\u0142acze, to b\u0119dzie niegrzeczna.\u00a0 I \u015blini\u0142a policzki, \u017ceby wygl\u0105da\u0107 na zalan\u0105 \u0142zami.<\/p>\n<p>Pa\u0144stwo, kt\u00f3re na nocnych zdj\u0119ciach satelitarnych wygl\u0105da jak fragment, kt\u00f3ry znik\u0142 z mapy:<\/p>\n<div style=\"width: 556px\" class=\"wp-caption alignnone\"><a href=\"http:\/\/www.globalsecurity.org\/military\/world\/dprk\/dprk-dark.htm\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"    \" title=\"\u0179r\u00f3d\u0142o: http:\/\/www.globalsecurity.org\/military\/world\/dprk\/dprk-dark.htm\" src=\"http:\/\/www.globalsecurity.org\/wmd\/world\/dprk\/images\/dprk-dmsp-dark-old.jpg\" alt=\"\u0179r\u00f3d\u0142o: http:\/\/www.globalsecurity.org\/military\/world\/dprk\/dprk-dark.htm\" width=\"546\" height=\"405\" \/><\/a><p class=\"wp-caption-text\">\u0179r\u00f3d\u0142o: http:\/\/www.globalsecurity.org\/military\/world\/dprk\/dprk-dark.htm<\/p><\/div>\n<p>Po drugiej stronie &#8211; &#8220;druga strona lustra&#8221;, LG i Samsung, jedenasta gospodarka \u015bwiata, po\u015bpiech&#8230; A na P\u00f3\u0142nocy &#8220;gospodarskie wskaz\u00f3wki&#8221; Kim Ir Sena (dzi\u0119ki niemu mia\u0142y kwitn\u0105\u0107 drzewa). Ale to, co by\u0142o &#8220;i \u015bmieszne, i straszne&#8221; w ksi\u0105\u017cce &#8211; w \u017cyciu pozostaje jedynie groz\u0105. Autorka s\u0142usznie napisa\u0142a:<\/p>\n<blockquote><p>&#8220;Korea P\u00f3\u0142nocna prosi si\u0119 o parodi\u0119. \u015amiejemy si\u0119 z nachalnej propagandy i \u0142atwowierno\u015bci ludzi. Musimy jednak pami\u0119ta\u0107, \u017ce od urodzenia poddawano ich indoktrynacji w ca\u0142odobowych [!] \u017c\u0142obkach i przedszkolach przyzak\u0142adowych, \u017ce od przesz\u0142o pi\u0119\u0107dziesi\u0119ciu lat pie\u015bni, filmy, gazety i plakaty deifikowa\u0142y Kim Ir Sena, a kraj pozostawa\u0142 szczelnie zamkni\u0119ty, by nie przedosta\u0142o si\u0119 do niego nic, co mog\u0142oby podwa\u017cy\u0107 boski status wodza. Czy mo\u017cna by\u0142o si\u0119 temu oprze\u0107?&#8221;&#8230;<\/p><\/blockquote>\n<p>Pa\u0144stwo totalne. Straszne pa\u0144stwo, w kt\u00f3rym jednostka jest niczym; jednostka jest mr\u00f3wk\u0105, wznosz\u0105c\u0105 olbrzymi kopiec, kt\u00f3ry nie s\u0142u\u017cy niczemu poza interesom panuj\u0105cej dynastii, kt\u00f3rej g\u0142owa jest deifikowana: &#8220;ojcze nasz, nie mamy czego zazdro\u015bci\u0107 \u015bwiatu. Nad naszym domem czuwa Partia Pracy [&#8230;] nasz ojciec jest z nami [&#8230;]&#8221;<\/p>\n<p>Korea P\u00f3\u0142nocna &#8211; czyli z\u0142y patriotyzm. Ksenofobia; jedno\u015b\u0107 wymuszana zagro\u017ceniem. Podobnie kiedy\u015b PRL trzymana by\u0142a w obozie &#8220;demokracji ludowych&#8221; motywuj\u0105c to &#8220;zagro\u017ceniem niemieckim&#8221;. Pisa\u0142 o tym w wielu miejscach Jan J\u00f3zef Lipski. Warto dzi\u015b czyta\u0107 jest <em>Dwie ojczyzny, dwa patriotyzmy<\/em>&#8230;<\/p>\n<p>Zastan\u00f3wmy si\u0119 te\u017c nad tym, \u017ce to <em>mog\u0142oby si\u0119 zdarzy\u0107<\/em> tak\u017ce i gdzie indziej. Nie na tak\u0105 skal\u0119, ale seanse uwielbienia i nienawi\u015bci znamy tak\u017ce z polskiej historii; a\u00a0 tworzenie idoli to chyba sta\u0142a ludzka tendencja do wywy\u017cszenia siebie przez wywy\u017cszenie innego (cho\u0107by piosenkarza czy innego &#8220;celebryty&#8221;). Ale zauwa\u017cmy jedn\u0105 r\u00f3\u017cnic\u0119, nie pisz\u0105c \u0142atwo o g\u0142\u0119bokich podobie\u0144stwach totalitaryzmu i demokracji medialnej &#8211; u nas dzisiaj cz\u0142owiek ma jednak jaki\u015b wyb\u00f3r. <em>Tam<\/em> nie ma nawet wyboru, czy mo\u017ce zap\u0142aka\u0107. A portret Ukochanego Przyw\u00f3dcy wisz\u0105cy w ka\u017cdym domu odkurza\u0107 trzeba codziennie. Dbajmy o to, co mamy &#8211; \u0142atwo\u015b\u0107, z jak\u0105 jedna z bohaterek, niegdy\u015b aktywistka partyjna, przystosowa\u0142a si\u0119 (po niechcianej przez siebie) ucieczce na Po\u0142udnie do \u017cycia w demokratycznej Korei pokazuje, \u017ce nikt nie urodzi\u0142 si\u0119 niewolnikiem. Ale zarazem &#8211; \u017ce wolno\u015b\u0107 jest darem i wymaga pracy. Losy zawiedzionych uciekinier\u00f3w to te\u017c <em>memento <\/em>&#8211; po &#8220;szkole&#8221; przygotowuj\u0105cej uchod\u017ac\u00f3w do \u017cycia &#8211; Korea Po\u0142udniowa ju\u017c nie czuwa nad nimi, jak P\u00f3\u0142nocna; wolno\u015b\u0107 jest wymagaj\u0105ca i czasem m\u0119cz\u0105ca, szczeg\u00f3lnie dla nieprzygotowanych. Ale chyba nie t\u0119sknimy do takiego wcielenia pa\u0144stwa, jak Korea\u0144ska Republika Ludowo-Demokratyczna<\/p>\n<p>Odwrotno\u015bci\u0105 Korei P\u00f3\u0142nocnej jest Korea Po\u0142udniowa. Zastan\u00f3wmy si\u0119, sk\u0105d pochodzi nasz sprz\u0119t elektroniczny; pomy\u015blmy o odmienno\u015bci mentalno\u015bci, tempa \u017cycia, przyzwyczaje\u0144, wszystkiego &#8211; w ramach narodu, kt\u00f3ry ponad p\u00f3\u0142 wieku temu, sztucznie podzielony r\u00f3wnole\u017cnikiem, by\u0142 jednym. Przy przysz\u0142ym zjednoczeniu Korei skala problem\u00f3w zjednoczeniowych Niemc\u00f3w jest drobiazgiem. Oko\u0142o dwana\u015bcie dolar\u00f3w miesi\u0119cznie dochodu Korea\u0144czyka z P\u00f3\u0142nocy &#8211; i dwadzie\u015bcia <em>tysi\u0119cy<\/em> Korea\u0144czyka z Po\u0142udnia. G\u0142\u00f3d &#8211; i bomby nuklearne; dostatek &#8211; i tempo \u017cycia. Zmiany j\u0119zykowe &#8211; zmiany nawet w budowie cia\u0142a (d\u0142ugotrwa\u0142e niedojadanie sprawia, \u017ce siedemnastolatek z P\u00f3\u0142nocy jest \u015brednio trzyna\u015bcie centymetr\u00f3w ni\u017cszy od r\u00f3wie\u015bnika z po\u0142udnia&#8230;)<\/p>\n<p>I tak dalej. Nie napisz\u0119 wi\u0119cej &#8211; niech si\u0119gn\u0105 Pa\u0144stwo po t\u0119 ksi\u0105\u017ck\u0119. Warto.<\/p>\n<p>Jak daleko odeszli\u015bmy od jedynie s\u0142usznego \u015bwiata. Tylko pytanie &#8211; jak mo\u017cna pom\u00f3c ludziom z tej innej planety?&#8230;<\/p>\n<p>&#8212;<\/p>\n<p>Barbara Demick, <em>\u015awiatu nie mamy czego zazdro\u015bci\u0107. Zwyczajne losy mieszka\u0144c\u00f3w Korei P\u00f3\u0142nocnej, <\/em>&#8220;Czarne&#8221;, Wo\u0142owiec 2011.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Straszne pa\u0144stwo, w kt\u00f3rym nawet szkolny podr\u0119cznik matematyki uczy nienawi\u015bci (&#8220;dziewczynka jest \u0142\u0105czniczk\u0105 naszych oddzia\u0142\u00f3w partyzanckich walcz\u0105cych z okupantem japo\u0144skim. Meldunki przenosi w koszyku, kt\u00f3ry ma pi\u0119\u0107 jab\u0142ek. Zatrzymuje j\u0105 japo\u0144ski \u017co\u0142nierz i kradnie jej z koszyka dwa jab\u0142ka. Ile [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_s2mail":"yes","footnotes":""},"categories":[1],"tags":[46,50,48,49,47],"class_list":["post-195","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-bez-kategorii","tag-korea-polnocna","tag-recenzja","tag-spoleczenstwo","tag-totalitaryzm","tag-wspolczesnosc"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/garbal.muzeumliteratury.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/195","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/garbal.muzeumliteratury.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/garbal.muzeumliteratury.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/garbal.muzeumliteratury.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/garbal.muzeumliteratury.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=195"}],"version-history":[{"count":9,"href":"https:\/\/garbal.muzeumliteratury.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/195\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":206,"href":"https:\/\/garbal.muzeumliteratury.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/195\/revisions\/206"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/garbal.muzeumliteratury.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=195"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/garbal.muzeumliteratury.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=195"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/garbal.muzeumliteratury.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=195"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}