![\"\"](\"https:\/\/garbal.muzeumliteratury.pl\/wp-content\/uploads\/2011\/04\/Crime1.jpg\" "\\"[g\u0142\u00f3wna")
<\/p>\n<\/p>\n
Co mo\u017ce mie\u0107 wsp\u00f3lnego powie\u015b\u0107 kryminalna z edycj\u0105 krytyczn\u0105 dziennik\u00f3w i korespondencji? Do tej zagadki nie trzeba Sherlocka Holmesa. Zar\u00f3wno praca nad komentarzem do danej edycji, jak pisanie dobrej powie\u015bci kryminalnej wymaga wej\u015bcia w kontekst komentowanych\/opisywanych czas\u00f3w.<\/p>\n
Np. autor powie\u015bci kryminalnej, kt\u00f3ra dzieje si\u0119 w roku 1954 – a chce powa\u017cnie podej\u015b\u0107 do swojego zadania – nie napisze “Wirski zapali\u0142 papierosa” (czy tym bardziej, ahistorycznie, “Wirski zapali\u0142 “Marlboro”…) – ale: “Wirski zapali\u0142 belwedery”. Aby napisa\u0107 takie zdanie, autor nie opiera si\u0119 na swojej pami\u0119ci, nie miesza czas\u00f3w in\u017cyniera Karwowskiego czy “Zmiennik\u00f3w” z epok\u0105 po ucieczce \u015awiat\u0142y – ale, metod\u0105 historyk\u00f3w, ustala kontekst: czy dane papierosy w\u00f3wczas istnia\u0142y, jak\u0105 mia\u0142y renom\u0119, itd. Dalej podejmuje decyzje semantyczne – co oznacza\u0142o palenie przez kapitana MO akurat “Belweder\u00f3w”, a przez majora UB – “Dukat\u00f3w”?… Czy mia\u0142o to znaczenie, czy nie? Nie jest pozbawione znaczenia, \u017ce autor tej powie\u015bci – jest profesorem historii.<\/p>\n
Podobnie edytor, komentuj\u0105c zapis w dzienniku, nie mo\u017ce by\u0107 pewien, czy faktycznie kawiarnia “Telimena” na warszawskim Krakowskim Przedmie\u015bciu jest identyczna z kawiarni\u0105 o tej samej nazwie z roku 1956. To krok pierwszy – ustalenie jej \u00f3wczesnej lokalizacji (np. za pomoc\u0105 “bedeker\u00f3w” Olgierda Budrewicza). Krok drugi – kim byli w\u00f3wczas klienci tej kawiarni: czy by\u0142a miejscem dla snob\u00f3w, turyst\u00f3w, miejscowych, student\u00f3w? – dzi\u015b mo\u017ce przecie\u017c by\u0107 zupe\u0142nie inaczej… Oczywi\u015bcie, edytor mo\u017ce ograniczy\u0107 si\u0119 do kroku pierwszego (kt\u00f3ry jest absolutnie obowi\u0105zkowy, nie mo\u017cna ex cathedra<\/em> za\u0142o\u017cy\u0107 identyczno\u015bci, nazwy si\u0119 powtarzaj\u0105). Krok drugi jednak jest cz\u0119sto bardzo u\u017cyteczny – edytor powinien bowiem stara\u0107 si\u0119 zrozumie\u0107 tekst, kt\u00f3ry komentuje – a niuanse w odmalowaniu kontekstu s\u0105 bardzo istotne. (Co wi\u0119cej, czasem trudniej komentowa\u0107 tekst nowszy – kiedy kontekst jest bliski, edytor nawet nie\u015bwiadomie nak\u0142ada swoje wyobra\u017cenia i przyzwyczajenia na tekst!)<\/p>\n Ci\u0105g dalszy nast\u0105pi…<\/p>\n A opakowanie “Belweder\u00f3w” wygl\u0105da\u0142o tak (za Wikipedi\u0105<\/em>):<\/p>\n [g\u0142\u00f3wna ilustracja do tekstu: fot. Maciek Bocia\u0144ski \/ ML]<\/span><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":" Co mo\u017ce mie\u0107 wsp\u00f3lnego powie\u015b\u0107 kryminalna z edycj\u0105 krytyczn\u0105 dziennik\u00f3w i korespondencji? Do tej zagadki nie trzeba Sherlocka Holmesa. Zar\u00f3wno praca nad komentarzem do danej edycji, jak pisanie dobrej powie\u015bci kryminalnej wymaga wej\u015bcia w kontekst komentowanych\/opisywanych czas\u00f3w. Np. autor powie\u015bci […]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_s2mail":"","footnotes":""},"categories":[1],"tags":[3,10,11],"class_list":["post-22","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-bez-kategorii","tag-edytorstwo","tag-powiesc-kryminalna","tag-zrodlowosc"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/garbal.muzeumliteratury.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/22","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/garbal.muzeumliteratury.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/garbal.muzeumliteratury.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/garbal.muzeumliteratury.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/garbal.muzeumliteratury.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=22"}],"version-history":[{"count":7,"href":"https:\/\/garbal.muzeumliteratury.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/22\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":85,"href":"https:\/\/garbal.muzeumliteratury.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/22\/revisions\/85"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/garbal.muzeumliteratury.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=22"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/garbal.muzeumliteratury.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=22"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/garbal.muzeumliteratury.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=22"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}![\"\"](\"http:\/\/upload.wikimedia.org\/wikipedia\/commons\/b\/b7\/Belweder.jpg\")
<\/p>\n